![]() |
Ο σταυρός του Βαρθολομαίου Ντιάζ |
1487
Είναι ο δεύτερος "Σταυρός του Νότου",
[των θαλασσοδαρμένων ναυτικών,
μετά από εκείνον στον ουρανό
[των ποιητών και των ρομαντικών,
είναι... ο Σταυρός που έστησε στης γης την άκρη,
ο τολμηρός θαλασσοπόρος Ντιαζ,
[που όπως και νάχει,
στους απομάχους ναύτες,
[θυμίζει κάποιο τους κρυμμένο δάκρυ,
ανακούφισης ή χαράς,
[χαλάρωσης, συγκίνησης κι ελπίδας,
όταν με τη βοήθεια του θεού,
[αφήναν πίσω το ακρωτήριο της καλής ελπίδας
σώοι, αφενός απ' τους κινδύνους της Άπω Ανατολής,
[κι αφετέρου που πλησίαζαν στις θάλασσες της πατρίδας..
Αυτό το ελπιδοφόρο όνομα του ακρωτηρίου
[και ο σταυρός, υπάρχουν εκεί από πολύ παλιά,
από τότε που στη Πορτογαλία το έτος,
Αυτό το ελπιδοφόρο όνομα του ακρωτηρίου
[και ο σταυρός, υπάρχουν εκεί από πολύ παλιά,
από τότε που στη Πορτογαλία το έτος,
[χίλια τετρακόσια ογδόντα επτά,
ο καπετάνιος Βαρθολομαίος Ντιάζ,
[επιφορτίστηκε απ' τον Ιωάννη Β΄ τον Βασιλιά,
να πλεύσει πέρα μακριά στο Νότο,
[πιο πέρα απ' τα γνωστά νερά,
στο μεγάλο, θολό, Άγνωστο δηλαδή,
[πάσει θυσία να βρεί μια δίοδο για Ανατολικά,
ώστε να φέρνουν τα καράβια του απ' την Ανατολή,
[τα σημασίας ζωτικής, μπαχαρικά,
[τα σημασίας ζωτικής, μπαχαρικά,
την απαραίτητη προσθήκη στα τρόφιμα,
[κρέατα, ψάρια και λοιπά,
αφού εκείνη την εποχή... πού πάγοι, πού ψυγεία,
[και πού συντηρητικά ?!
Σπαζοκεφάλιασαν του βασιλιά όλοι οι σύμβουλοι,
[οι παρατρεχάμενοι και οι σοφοί,
και τον επείσαν λέγοντας "Μεγαλειότατε δεν είναι δυνατόν,
[κάπου θα έχει τέλος η Αφρικανική ακτή"...
Έτσι ένα πρωί με δυό καραβέλες και ένα ανεφοδιαστικό,
[ο θαλασσοπόρος κάνει πανιά,
για άγνωστες θάλασσες, άγνωστους κόσμους
[με νότια πορεία και στα τυφλά.
Πήγαινε κόστα κόστα (παράλληλα με τις ακτές),
[έτσι το λένε οι ναυτικοί,
πήγαινε... πήγαινε... μα, σαν ατέλειωτη έμοιαζε,
[η δυτική της Αφρικής ακτή...
Περάσαν μήνες και η πορεία συνέχεια ίδια,
[όλο προς νότο... μ' επιμονή,
ώσπου τους περιλάβανε τ' Ατλαντικού τα "νότια φίδια",
(τεράστια κύματα, κι άνεμοι δαιμονισμένα δυνατοί.
Σαν καρυδότσουφλα τις καραβέλες "σπρώχνουν"
[και τις καταπονούν... ζήτημα αν θ' αντέξουν,
χάνουν πανιά... τον μπούσουλα... και την στεριά...
[να την ξανάβρουν αμφίβολο αν θα μπορέσουν,
γιατί σαν κάλμαρε κάποτε και βάλανε πλώρη κατά Λεβάντε*, *ανατολή
[ακτή δεν βλέπαν πουθενά...
Πέσαν στη θλίψη, στη κλάψα, στο μοιρολόι και στις προσευχές,
[μπας ξαναδούνε ζωντανοί... ξηρά.
"Για μέρες, "τούς ταξιδεύαν" με ορμή
[κατά την όστρια*, κείνα τα κύματα βουνά, *Νότια
και το πιθανότερο είναι να τέλειωσε η ακτή της Αφρικής,
[και τους παρέσυρε ο καιρός πιο χαμηλά"
'πολόγισε ξύνοντας την κεφαλή του ο καπετάνιος,
[και δίνει το όρντινο "ανοίξτε όσα γερά βρείτε πανιά,
'πολόγισε ξύνοντας την κεφαλή του ο καπετάνιος,
[και δίνει το όρντινο "ανοίξτε όσα γερά βρείτε πανιά,
και το τιμόνι "αλαμπάντα," (ο τιμονιέρης δηλαδή να στρέψει,
[όλο του το τιμόνι σ' όποια του πουν μεριά).
πάμε στα πίσω...", συνέχισε τη διαταγή, "...πορεία κατά βοριά",
["πάει... μουρλάθηκε αυτός", ψιθύριζαν γύρω του κρυφά !!
Και "ώ του θαύματος", δεν άργησε η σωτηρία,
[γιατί... οι υπολογισμοί του βγήκαν σωστοί !!
Μπροστά τους ηλιολουσμένη... φάνηκε "Γη"
[ήταν η νότια Αφρικανική ακτή,
το ακρωτήριο εκείνο που ο Ντιαζ θα ονομάσει
[Κάμπο ντας Τορμέντας, (Ακρωτήριο των Τρικυμιών),
μία Πύλη, όπως θάλεγε κάποιος μυθιστοριογράφος,
[όλο του το τιμόνι σ' όποια του πουν μεριά).
πάμε στα πίσω...", συνέχισε τη διαταγή, "...πορεία κατά βοριά",
["πάει... μουρλάθηκε αυτός", ψιθύριζαν γύρω του κρυφά !!
Και "ώ του θαύματος", δεν άργησε η σωτηρία,
[γιατί... οι υπολογισμοί του βγήκαν σωστοί !!
Μπροστά τους ηλιολουσμένη... φάνηκε "Γη"
[ήταν η νότια Αφρικανική ακτή,
το ακρωτήριο εκείνο που ο Ντιαζ θα ονομάσει
[Κάμπο ντας Τορμέντας, (Ακρωτήριο των Τρικυμιών),
μία Πύλη, όπως θάλεγε κάποιος μυθιστοριογράφος,
[για την κατάκτηση της Άπω Ανατολής και των Ινδιών.
Το ακρωτήριο θ' αλλάξει πολλά ονόματα και κατακτητές,
[όπως τους Πορτογάλους, τους Μπόερς Ολλανδούς,
τους Άγγλους, και θα επικρατήσει τελικά το όνομα
["Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας" μετά όλους αυτούς,
όχι βεβαίως για τη σωτηρία τους... οι ναύτες κι οι καπετάνιοι,
[ελπίδα νάχουνε καλή...
αλλά για την ελπίδα των αποικιοκρατών, να παν' καλά οι αρπαχτές,
[το πλιάτσικο στην Ανατολή !
Ο λαϊκός ήρωας της Λισαβώνας Ντιαζ ταξίδεψε για ακόμη δέκα χρόνια
[στις άκρες του Νέου κόσμου και του παλιού.
Το όνομά του θυμίζει θαλασσοπόρους,
[αλλά κυρίως απ' το ακρωτήριο είναι γνωστό παντού,
Το όνομά του θυμίζει θαλασσοπόρους,
[αλλά κυρίως απ' το ακρωτήριο είναι γνωστό παντού,
παρότι με τον εξερευνητή Πέδρο Άλβαρες Καμπράλ,
[αντίκρυσαν πρώτοι τη Βραζιλία,
και με το Βάσκο ντα Γκάμα μαζί κάνανε,
[εκείνο το περιπετειώδες ταξίδι στην Ινδία...
[αντίκρυσαν πρώτοι τη Βραζιλία,
και με το Βάσκο ντα Γκάμα μαζί κάνανε,
[εκείνο το περιπετειώδες ταξίδι στην Ινδία...
Ο ατρόμητος αυτός ναυτικός δεν όρισε ποτέ, σαν άλλους,
[όταν πεθάνει τον τόπο που θα ταφεί,
τον τόπο τον αποφάσισε όμως η ίδια η "ιστορία", και κάποια μίλια
[απ' τ' Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδος, θα ναυαγήσει και θα πνιγεί.
Τον έπνιξαν τα φοβερά εκείνα κύματα του Νότου,
[που με θάρρος αντιμετώπιζε όλη του τη ζωή,
έχοντας στην ψυχή του και την "τρικυμία της καρδιάς" τού κάθε ναυτικού
[για κείνη τη σχέση τους με τη θάλασσα την ερωτική,
σχέση μοιραία συνώνυμη του πάθους,
[αλλά πολλές φορές ταυτόσημη με την καταστροφή.
[απ' τ' Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδος, θα ναυαγήσει και θα πνιγεί.
Τον έπνιξαν τα φοβερά εκείνα κύματα του Νότου,
[που με θάρρος αντιμετώπιζε όλη του τη ζωή,
έχοντας στην ψυχή του και την "τρικυμία της καρδιάς" τού κάθε ναυτικού
[για κείνη τη σχέση τους με τη θάλασσα την ερωτική,
σχέση μοιραία συνώνυμη του πάθους,
[αλλά πολλές φορές ταυτόσημη με την καταστροφή.
_____________________________________________________
* Ο Ντιαζ ονόμασε το ακρωτήριο Κάμπο ντας Τορμέντας,
(= Ακρωτήριο των Τρικυμιών), λόγω της μεγάλης θαλασσοταραχής που αντιμετώπισε στη περιοχή.
Ο Βασιλιάς Ιωάννης Β΄ της Πορτογαλίας διαισθανόμενος ότι τελικά από εκεί συνεχίζει πλέον ανατολικά ο θαλάσσιος δρόμος προς την Ινδία το ονόμασε επίσημα Κάμπο ντα Μπόα Εσπεράντζα.
Οι Ολλανδοί θαλασσοπόροι το ονόμασαν Ακρωτήριο Αποικίας (Κόλονυ)
Ο Βασιλιάς Ιωάννης Β΄ της Πορτογαλίας διαισθανόμενος ότι τελικά από εκεί συνεχίζει πλέον ανατολικά ο θαλάσσιος δρόμος προς την Ινδία το ονόμασε επίσημα Κάμπο ντα Μπόα Εσπεράντζα.
Οι Ολλανδοί θαλασσοπόροι το ονόμασαν Ακρωτήριο Αποικίας (Κόλονυ)

* Ο σταυρός που έθεσε ο Ντιάζ στο σημείο που νόμιζε ως
το νοτιότερο άκρο της Αφρικής, στο National Cultural
History Museum της Πραιτόρια

Απόσπασμα από το έμμετρο έργο
"ΙΣΤΟΡΙΕΣ και ΥΣΤΕΡΙΕΣ της ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Στίχοι - Κείμενα: Παναγιώτης Β. Ματαράγκας
Επιμέλεια - Αποτύπωση: Κ. Γ. Ραπακούλια
Ιστορίες και Υστερίες της Ιστορίας
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.